وبلاگicon
نظر کارشناسی در مورد قانون ثبت اختراعات، طرحهای صنعتی، علایم و نامهای تجاری - وبلاگ شخصی دکتر محمدرضا بختیاری
دکتر محمدرضا بختیاری
تماس با من: bakhtiari09@gmail.com
درباره من
آرشیو وبلاگ
      وبلاگ شخصی دکتر محمدرضا بختیاری (Dr Mohammad Reza Bakhtiari)
نظر کارشناسی در مورد قانون ثبت اختراعات، طرحهای صنعتی، علایم و نامهای تجاری نویسنده: دکتر محمدرضا بختیاری - جمعه ٢۱ اردیبهشت ۱۳۸٦

مقدمه:

در مورد نقش مالکیت فکری در توسعه کشورها مکاتب و نظرات متنوعی وجود دارد. برخی بر آنند که تبعیت از خواسته ها و استانداردهای جهانی حقوق مالکیت فکری (مثلاٌ آنچه که در سازمان تجارت جهانی مطرح است) ضامن رشد و توسعه اقتصادی و فناوری در هر کشوری می باشد. ولی بعضی دیگر معتقدند که لزوماٌ اینگونه نیست و ارتباط مستقیم و روشنی بین رعایت این استانداردها و توسعه کشورها وجود ندارد و بخصوص دلیل می آورند که سالهاست بسیاری از کشورهای کمتر توسعه یافته استانداردهای یاد شده وحتی بعضاٌ چیزی بیش از آن را رعایت می کنند بدون آنکه اثر آن بطور مشخص و اثبات شده بر رشد و توسعه کشور دیده شود. گروه سوم می گویند هر قدر کشوری پیشرفته و توسعه یافته­تر باشد مالکیت فکری نقش برجسته­تری در پیشرفت آن دارد ولی اگر سطح توسعه یافتگی و اطلاعات در کشوری پایین باشد کمتر از مزایای مالکیت فکری بهره مند خواهد شد. 


آنچه مسلم است این است که نظام مالکیت فکری وسیله ای بیش نیست و بکارگیری این وسیله در هر کشور باید به گونه ای طراحی و اجرا شود که مانند ابزاری کارآمد در نهایت موجبات توسعه همه جانبه و پایدار و نیز رشد اقتصادی آن کشور را فراهم آورد. به عبارت دیگر حقوق ثبت و ضمانتهای اجرایی مالکیت فکری باید طوری تنظیم شود که مناسب سطح وضعیت توسعه یافتگی کشور و زیر ساختهای آن باشد و نسخه ای واحد و یکسان در این خصوص وجود ندارد. 

برای نیل به این هدف کشورها باید اولاٌ دارای استراتژی مشخص و مدون مالکیت فکری باشند. ثانیاٌ مالکیت فکری و کارکرد این ابزار در شرایط مختلف را بخوبی بشناسند و مطابق با نیازهای میان مدت و بلند مدت خود از آن استفاده کنند. و ثالثاٌ برای بهره مندی مؤثر از آن باید ظرفیت سازی نموده و زیرساختهای لازم را ایجاد کنند.

تنها با در نظر گرفتن این مسایل است که می توان به عنوان مثال به سؤالات مهم زیر پاسخ داد:

  • کشور باید به کدام یک از معاهده­ها و توافق نامه­های بین­المللی در زمینه مالکیت فکری بپیوندد؟
  • سیاستهای تشویق و ترویج مالکیت فکری به چه نحو باشد؟
  • نظام مالکیت فکری چگونه تنظیم شود تا با مؤثرترین وضعیت، انتقال تکنولوژی به کشور و سرمایه گذاری خارجی را تسهیل کند؟
  • نظام مالکیت فکری چگونه تنظیم شود تا نوآوری و ایجاد تکنولوژی در کشور فزونی گیرد؟
  • کدامیک از داراییهای فکری باید تحت حمایت قوانین مالکیت فکری کشور قرار گیرد و چگونه؟
  • نظام ثبت اختراع در کشور باید اعلامی باشد یا ممیزی؟
  • شدت و حدت ضمانتهای اجرایی قوانین برای هر یک از داراییهای فکری در چه حد باشد؟
  • آیا داروهای جدید را باید در کشور به عنوان اختراع ثبت کرد؟
  • نظام مالکیت فکری چگونه تنظیم شود تا به بهترین نحو از فلکلور، دانش سنتی و منابع ژنتیک کشور حفاظت شود؟
  • وبسیاری سؤالات مهم شبیه آن. 

با توجه به این مطالب از فرصت استفاده کرده و نکاتی در مورد قانون جدید ثبت اختراعات، طرحهای صنعتی، علایم و نامهای تجاری که مصوب 3/11/1386 مجلس محترم شورای اسلامی است و ارتباط آن با توسعه همه جانبة کشور ذکر خواهد شد. 

چالشهای قانون ثبت اختراعات، طرحهای صنعتی، علایم و نامهای تجاری

در ابتدا باید اذعان داشت که این قانون بصورت کلی مناسب به نظر می رسد و نکات مثبت فراوانی در آن به چشم می خورد. تهیه کنندگان آن زحمات زیادی را برای تدوین و پیشنهاد آن متحمل شده­اند و نزدیک شدن آن به استانداردهای روز دنیا کاملاٌ مشهود و قابل قدردانی است. اما نکات مهم و اساسی وجود دارد که ذیلاٌ بحث خواهد شد و توجه به آن می تواند به رفع نواقص و هر چه کاملتر شدن آن در تجدید نظر قانون کمک کند. این نقد بر چند محور اصلی استوار است که در واقع مواردی است که نیازمند تأمل بیشتری است و سعی بر آن خواهد بود که ذیلاًٌ به اهم آنها اشاره شود: 

1-      رعایت حقوق متقابل دارندگان اختراع و جامعه

برای ورود به بحث باید به یک اصل کلی و بسیار مهم اشاره کرد و آن این است که فلسفه و نظریه نظام مالکیت فکری در سراسر جهان همیشه بر این اصل استوار بوده و هست که حقوق متقابل دارندگان داراییهای فکری و جامعه در این نظام باید تضمین و تامین گردد. بنابراین به موارد مهمی که وابسته به این اصل است اشاره خواهیم داشت: 

1-1-        دسترسی و گردش اطلاعات

یکی از مهمترین مصادیق حقوق جامعه در نظامهای ثبت اختراعات، دسترسی آسان و فوری به اطلاعات تقاضانامه­های ثبت و نیز اختراعات ثبت شده است. چون در درجه اول این حق هر ملتی است که بداند چه اختراعاتی برای ثبت در کشور ارایه شده است تا چنانچه هر یک از اشخاص حقیقی یا حقوقی در آن کشور اعتراض یا ادعایی بر علیه اختراع ادعا شده دارند بتوانند به موقع آن را مطرح ساخته و از حق خود دفاع کنند. بعلاوه باید امکان دسترسی و بررسی این اطلاعات فراهم باشد تا از یک سو محققین از انجام تحقیقات تکراری و هدر رفتن منابع جلوگیری نمایند و از سوی دیگر تولیدکنندگان و تجار کشور از تعرض ناخواسته به حقوق صاحبان اختراع اجتناب نمایند. به عبارت دیگر مهمترین منبع اطلاعات فناوری شرح اختراعات است و باید براحتی در اختیار عموم باشد. بدیهی است دولت نیز از حقوق صاحبان اختراع که اطلاعات خود را در اختیار گذاشته­اند حمایت خواهد کرد. سؤال مهم این است که آیا در قانون جدید ثبت اختراعات تا چه حد اداره ثبت اختراعات مانند سایر کشورهای جهان ملزم به رعایت این امر حیاتی یعنی تسهیل در گردش اطلاعات اختراعات است و راه کارهای آن را پیش بینی نموده است. پاسخ این است که از مادة 54 قانون جدید این گونه استنباط می­شود که هر کسی به اطلاعات اختراعات نیازمند است باید به ادارة ثبت مراجعه کرده و اطلاعات خود را درخواست نماید. این شیوه اولاً مستلزم انجام تشریفات اداری خاص و بسیار وقتگیر است. ثانیاً امروزه اطلاعات اختراعات اکثر کشورها قابلیت جستجو و بازیافت از طریق اینترنت را داراست و لازم است سازمان ثبت دسترسی عموم به این اطلاعات را از طریق اینترنت و رایگان مهیا کند تا برای صنایع، و نیز محققین و مدیران علم و فناوری کشور در اقصی نقاط قابل استفاده باشد. 

1-2-       بررسی ماهوی

از دیگر مصادیق مهم رعایت حقوق جامعه این است که هر دولتی تنها در صورتی می تواند حق انحصاری استفاده از یک اختراع را از ملت خود گرفته و به اشخاص حقیقی یا حقوقی واگذار نماید که قبلاٌ بطور کامل پرونده تقاضای ثبت اختراع را به لحاظ شکلی و ماهوی بررسی نماید. در واقع اداره ثبت اختراعات به نمایندگی از سوی ملت باید تمام تقاضا­های گواهی ثبت را ( و نه برخی از آنها را ) بررسی دقیق و فنی کند. این موضوع متضمن احترام به خود قانون ثبت اختراعات نیز هست زیرا شرایط ثبت اختراع که در مواد ابتدایی قانون آمده است تنها با بررسی ماهوی تقاضانامه اختراع و انطباق آن با مفاد قانون احراز خواهد شد. فراموش نکنیم که در بسیاری از موارد شخص متقاضی ثبت اختراع در کشور از اشخاص خارجی بخصوص شرکتهای بزرگ است. آیا در نظام اعلامی ثبت این نکته مهم رعایت می شود که بخواهیم در قانون جدید نیز بر آن اسرار کنیم؟ و آیا اصولاٌ کشوری در دنیای امروز هست که از نظام اعلامی ثبت اختراع تبعیت نماید و یا اگر هست به فکر تغییر آن نباشد؟

بعلاوه تنها با بررسی ماهوی است که بتدریج محتوای تقاضانامه های ثبت اختراع اشخاص ایرانی به استانداردها نزدیک شده و کیفیت آنها ارتقاء یافته و لذا در دادگاهها قابل دفاع خواهند بود. با اصرار بر ادامه ثبت اعلامی همچون گذشته، مفاد این تقاضانامه­ها هرگز به استانداردها نزدیک نشده و در آینده نیز ایرانیان نخواهند توانست از معاهده همکاری پتنت (PCT) که باید بزودی در کشور اجرایی شود به نحو احسن بهره برند. سالیان دراز کشور نظام اعلامی را تجربه کرده و نتیجه آن عدم ارتقاء کیفی تقاضانامه های ثبت اختراع و اختراعات ثبت شده است. بدیهی است که نظام ارزیابی بر کیفیت اختراعات اتباع ایرانی افزوده و آنها را برای ثبت در سایر کشورها بخصوص از طریق PCT آماده­تر می سازد.  

گاهی برخی دلیل می آورند که نظامهای بررسی، وقتگیر و هزینه بر است. پاسخ این است که اگر اختراعی قابل ثبت باشد، ملاک زمان آغاز حقوق قانونی متقاضی ثبت اختراع از هنگام تشکیل پرونده است و بررسی هر قدر هم که طول بکشد حقی از وی ضایع نخواهد شد. بعلاوه همین موضوع در مورد امنیت اطلاعات اختراع متقاضی ثبت و حفاظت قانونی از آن صدق می کند. مسئله طولانی بودن زمان کاملاً طبیعی است زیرا انحصاری کردن حق استفاده از مزایای یک اختراع امر مهمی است که بررسیها و مراحل خود را می طلبد و در حال حاضر این زمان در اداره ثبت اختراعات اروپا حدود سه سال طول می کشد ولی زمان محاسبه اکتساب حقوق قانونی ناشی از ثبت روز اولی است که پرونده تشکیل می شود.. در مورد هزینه نیز باید گفت مسلماٌ بررسی ماهوی هزینه های ثبت را بالا می برد. ولی از آنجاییکه مهمترین انگیزه ثبت اختراع دست یافتن به اهداف تجاری است، متقاضی ثبت نیز باید برای آن قدری سرمایه گذاری نماید. نکته مهمتر این که اگر بدون بررسی اختراعی را برای یک شرکت خارجی در ایران ثبت کردیم و یک شخص حقیقی یا حقوقی ایرانی بدرستی این اختراع را با منافع خود در تضاد دید، چقدر باید هزینه کند تا ابطال آن را از دادگاه خواستار شود؟

مسئله این نیست که چه کسی صلاحیت بررسی ماهوی اختراعات را دارد و چه کسی ندارد. قانونگذاران، سیاستگذاران و مجریان در امر مالکیت فکری بخصوص سازمان ثبت اسناد و املاک کشور باید این واقعیت را بپذیرند که ثبت اعلامی بطور حتم به زیان کشور خواهد بود و اگر در سازمان ثبت متخصصین و کارشناسان این امر (کسانی که در زمینه های مختلف تکنولوژی حداقل از تحصیلات کارشناسی ارشد برخوردارند) وجود ندارد، به فکر تامین نیروهای لازم باشند. در سازمان پژوهشهای علمی و صنعتی ایران سالهاست که اختراعات به انحا مختلف کارشناسی فنی و علمی می­شوند و در این خصوص تجربة علمی و عملی گرانقدری وجود دارد. در برخی از کشورها نظیر کره جنوبی از برونسپاری ارزیابی پرونده های تقاضای ثبت اختراع نیز استفاده می­شود که در صورت تقویت بخش خصوصی در ایران نیز این پتانسیل وجود دارد.

 2-     ضمانتهای اجرایی

ضمانتهای اجرایی قانون ثبت اختراعات کشورها، طبق آخرین مطالعات و توصیه ها، باید متناسب با سطح توسعه یافتگی آنها باشد. در سالهای آغازین جهشهای فنآوری در کشورهایی مانند کره و ژاپن که مبنای توسعه آنها بر مشابه­سازی تکنولوژیهای خارجی و مهندسی معکوس استوار بود، قوانین مالکیت فکری بخصوص ثبت اختراعات طوری برنامه­ریزی شد که کاملاٌ با نیازهای آن روز این کشورها هماهنگ باشد به نحوی که قانون خیلی برای صنایع مشابه­ساز مزاحمت ایجاد نکند. در غیر این صورت قانون خود می­توانست مانعی جدی بر سر راه انتخاب شده آنها باشد. زیرا تجربه نشان می­دهد مشابه سازی و مهندسی معکوس از مهمترین و مؤثرترین راههای انتقال و تسلط بر تکنولوژی است و لذا چنانچه کشورهای مذکور ضمانتهای اجرایی قوی در قوانین خود به وجود می آوردند، بطور حتم صنایع کشور را از این فرصت طلایی محروم می ساختند.

سوال بسیار مهم در اینجا این است که آیا افزایش ضمانتهای اجرایی در قانون جدید ثبت اختراعات و پیش­بینی مجازتهای کیفری (ماده 61)، از توسعه فناوری در کشور ممانعت نخواهد کرد؟ جالب است بدانیم که حتی در آخرین نگارش قانون ثبت اختراعات هند (قانون 1995) علیرغم فشارهای سازمان تجارت جهانی فقط مجازتهای حقوقی وجود دارد. 

3-     اختراعات کوچک (Utility Models)

پس از طی شدن تدریجی دوره مشابه سازی در ژاپن و کره که حاصل ارزشمند آن دست یافتن به تواناییهای تولید، کنترل کیفیت و نیز درک و رعایت استانداردهای تولید کالا و تکنولوژی بود، تحول دیگری شکل گرفت. این تحول عبارت بود از تمایل به رفع اشکالات کالاهای موجود و ساخت کالاهایی که از مشابه خارجی خود به مراتب بهتر، کاملتر و ارزانتر باشد. بدیهی است که این میسر نبود مگر بهینه­سازیهای کوچک و تدریجی در تکنولوژیهای موجود که در اصطلاح تخصصی به گامهای اختراعی کوچک معروف است. بدیهی است این اختراعات کوچک باید مورد حمایت قانون قرار می گرفت که از طریق پیش بینی ثبت اختراعات کوچک در قانون عملی شد. متاسفانه علیرغم نیاز مبرم به این مورد به دلیل بهینه سازیهایی که در کشور برروی تکنولوژیهای روز صورت می گیرد، در قانون جدید، ثبت اختراعات کوچک بصورت Utility Models پیش­بینی نشده است. در حالیکه این یکی از ظرفیتهای معاهده پاریس است که باید در کشور ما نیز به نحو احسن از آن استفاده شود.

 4-       اختراعات دارویی

بر کسی پوشیده نیست که مهمترین علت پیشرفت صنایع دارویی در کشور هندوستان و تبدیل این کشور به یک ژنریک ساز قدرتمند، تصویب قانون ثبت اختراعات این کشور در سال  1977 بود که به موجب آن فقط روشهای نوین تولید دارو مورد حمایت قانون قرار گرفت و نه خود محصول جدید دارویی. صنایع دارویی این کشور با استفاده از این انعطاف پذیری قانون توانستند بر روی راههای جایگزین تولید داروهای ثبت شده مطالعه و تحقیق نمایند و به این طریق به فناوریهای داروسازی دست یافته و بسرعت در این زمینه پیشرفت نمایند، بطوریکه امروزه هند مهمترین کشور ژنریک ساز در صنعت داروسازی جهان محسوب می شود و اکثر داروهای غربی مشابه هندی نیز دارند.

متاسفانه در قانون جدید، فرآورده و فرآیند جدید هر دو قابل ثبت ذکر شده است (ماده 1) و فرآورده های دارویی مستثنی نشده­اند که بر این اساس بعید است صنایع داروسازی کشور بتوانند رشد و پیشرفتی را که در صنایع داروسازی هند روی داد، تجربه کنند.

 5-       اختراعات پزشکی

در بند "ج" ماده 4 قانون جدید "روشهای تشخیص و معالجة بیماریهای انسان و دام" از قابلیت ثبت به عنوان اختراع مستثنی شده­اند. در قانون ثبت اختراعات اروپا این استثنا بصورت "روشهای تشخیص و معالجه بیماریها بر روی بدن انسان و دام" آورده شده است. در واقع در اروپا چنانچه نمونه­ای از بدن خارج شود و روی آن کار تشخیصی یا درمانی جدیدی صورت گیرد به عنوان اختراع قابل ثبت خواهد بود. ولی در قانون جدید ایران این موضوع دیده نشده و لذا تحقیقات رو به رشد محققان ایرانی در زمینه­های پزشکی قابل ثبت و حمایت نبوده و به نظر می­رسد این پژوهشها در کشور خیلی قابل توسعه نخواهند بود.

 6-     اختراعات بیوتکنولوژی

در بند "د" ماده 4 قانون، "منابع ژنتیک و اجزا تشکیل دهندة آنها و همچنین فرآیندهای بیولوژیک تولید آنها" از قابلیت ثبت به عنوان اختراع مستثنی شده­اند. با توجه به در اولویت بودن بیوتکنولوژی در کشور و پژوهشهای زیادی که در این فناوری انجام گرفته و می­گیرد، نباید در قانون بطور مطلق اختراعات بیوتکنولوژی را از قابلیت ثبت مستثنی نمود. بلکه لازم است در قوانین کشور اختراعات بیوتکنولوژی با در

نظر گرفتن ملاحظاتی قابل ثبت و حمایت باشند. از جمله می­توان در قانون متقاضی ثبت اختراعات بیوتکنولوژی را ملزم به ارایة منشاء مواد بیولوژیک و منابع ژنتیک نمود. همچنین می­توان در قانون پیش­بینی نمود متقاضی ثبت اختراعات بیوتکنولوژی باید موافقتنامة دولت و صاحبان مواد بیولوژیک و منابع ژنتیک مبنی بر استفاده از آنها را ارایه دهد.

نکتة مهم دیگر این است که در قانون ثبت اختراعات اروپا " فرآیندهای اساساً بیولوژیک " از قابلیت ثبت مستثنی شده­اند ولی در قانون جدید واژة "اساساٌ" حذف شده و بصورت کاملاً عام " فرآیندهای بیولوژیک " آمده است و به تفاوت بسیار مهم آن دو توجهی نشده است. نتیجة عملی آن در این است که به موجب قانون هیچ فرآیند بیوتکنولوژی را نمی­توان به عنوان اختراع ثبت کرد.  

7-    دانش سنتی

امروزه یکی از موضوعات بسیار مهم در حقوق مالکیت فکری بحث دانش سنتی است. کشورهایی مانند برزیل و هند در این زمینه بسیار خوب عمل کرده و در قانون ثبت اختراعات خود موادی را پیش بینی کرده اند که بخوبی از دانش سنتی آنها حفاظت می کند. بعنوان مثال اگر متقاضی در اختراع خود از دانش سنتی استفاده کرده باشد طبق قانون موظف است آن را اظهار کرده و منشا واقعی آنرا در تقاضانامه ثبت اختراع ذکر کند. ولی اگر در این دو مورد قصور کند می تواند منجر به ابطال گواهی اختراع شود. علرغم غنی بودن سرزمین ایران از نظر دانش سنتی و لزوم حمایت قانون ثبت اختراعات از آن، متاسفانه در قانون جدید هیچ بحثی از دانش سنتی دیده نمی شود.

 8-    صدور پروانة بهره­برداری

بر اساس مادة 19 قانون تقاضای صدور پروانه بهره برداری از اختراع باید به مرجع ثبت تسلیم گردد. اصولاً طبق قوانین کشور تقاضای صدور پروانه بهره برداری باید به وزارتخانه های مربوطه مانند صنایع و بهداشت ارائه شود و بر این اساس فلسفه وجودی ماده 19 روشن نیست. مراجع ثبت اختراع در هیچ یک از کشورهای دنیا در امر صدور پروانه بهره برداری دخالت نمی­کنند چون این موضوع به هیچ عنوان جزء وظایف آنها نمی باشد.

نتیجه گیری

بنابر آنچه گفته شد، در کشور عزیز جمهوری اسلامی ایران به دلیل اهمیت و وزن مالکیت فکری و تاثیر آن بر توسعه فناوری، باید ابتدا اهداف و مسیر توسعه فنآوری کشور با مطالعه دقیق اسناد قانونی مانند سند چشم انداز و قوانین برنامه تعیین گشته و سپس متخصصین امر استراتژیهای لازم در زمینه مالکیت فکری برای تحقق این اهداف را انتخاب کنند. تنها در این فضا است که می توان قانون مفید و مؤثری را تدوین و تصویب کرد. سازمان پژوهشهای علمی و صنعتی ایران آمادگی خود را برای مطالعة همه جانبه قانون جدید ثبت اختراعات، طرحهای صنعتی و علایم تجاری و نیز اثر آن بر وضعیت علم و فناوری در تمام بخشهای مربوطه و نیز شرکت در کمیسیونهای تخصصی مربوطه اعلام می­دارد.

 

لینک      نظرات ()      

آخرين مطالب کریسمس مبارک عضوین انجمن دکترای علوم آزمایشگاهی IFCC جایگاه ایران در نوآوری و رقابت پذیری جهانی در رثای مسعود مسعود رفت..... سخنان مهم رییس جمهور انقضای پتنت Ritonavir اظهارنظر کارشناسی درباره: طرح استفساریه بند د ماده 4 قانون ثبت اختراعات انقضای پتنت های دارویی - هفته دوم ژوئن 2013 افتتاح آزمایشگاه پزشکی بیوتک
کلمات کلیدی وبلاگ compulsary licsencing (۱) diabetes (۱) dr mohammad reza bakhtiari (۱) gci (۱) gii (۱) tqm (۱) trips (۱) آزمایشگاه تشخیص طبی (۱) آموزش (۱) اختراعات دارویی (۱) استفساریه بند د (۱) اصلاحات (۱) انجمن دکتری علوم آزمایشگاهی (۱) برنامه های مدون (۱) بیماری (۱) بیوتکنولوژی (۱) پتنت (۱) پیوندهای مفید (۱) تایید گواهی بازآموزی (۱) تخیل (۱) تریپس (۱) تمدید پروانه مسئولیت فنی (۱) ثبت ژن (۱) حمایت از فرش دستباف (۱) خدمات آزمایشگاهی (۱) خیال پردازی (۱) دسترسی به دارو (۱) دنیای سوفی (۱) دوره های آموزشی (۱) دیابت (٢) دیابت ملیتوس (۱) رقابت پذیری (۱) روز جهانی مالکیت فکری (۱) روز حهانی دیابت (۱) زیست فناوری (۱) سازمان ملی (۱) شاخص نوآوری (۱) طب آزمایشگاهی (۱) علوم آزمایشگاهی (۱) عوارض (۱) فلسفه (۱) فناوری (۱) قانون ثبت اختراعات (۱) لینکهای مفید (۱) مالکیت صنعتی (۱) مالکیت فکری (۳) مجلس (۱) مدیریت جامع کیفیت (۱) نقد قانون ثبت اختراع (۱) نوآوری (۱) نورودژنراتیو (۱) همایش حقوق مالکیت صنعتی (۱) هموگلوبین a1c (۱) کارشناسی (۱) کنگره ارتقاء کیفیت (۱) کنگره ژنتیک (۱)
پيوندها American Society for Clinical Laboratory Science -ASCLS Annals of Laboratory Medicine Bio Med Cenrtal Clin Chem Archive CLSI Convention on Biological Diversity Eur-Lex EUROIMMUN Find Medical Associations & Societies in the U.S.A Global Competitiveness Report Global Innovation Index Highwire Stanford University Intech Interactive Health Tutorials International Property Rights Index International Union for Conservation of Nature Iranian Biomedical Journal IUCN Red List of Threatened Species Lab Tests Online LabMedicine Laboratory Organizations & Associations LABORATORY SCIENCE RESOURCES Longman Dictionary of Contempory English Medscape MIT Open Course Ware National Center for Biotechnology Information Nature Medicine Phlebotomy Reference Laboratory Services for Health Care Organizations Social Science Research Network The Internet Picture Dictionary Thyroid Disease Educational Library Unit Conversions Vitamin Update WHO Publications Your Medical Detective ادراه ثبت اختراعات ايران آزمايشگاه مرجع سلامت آزمون میرز-بریگز ( MBTI ) انجمن بيوشيمي ايران انجمن دكتري علوم آزمايشگاهي ايران انجمن زبانشناسي ايران پيش بيني وضعيت هواي تهران تبيان خاطرات مهاجرت برای پسرمان خليل احمدي دانلود کتاب های صوتی درگاه خدمات الكترونيك ايران ديكشنري دیوان حافظ راز آفرینش راوي حکايت باقي زبان و ترجمه سايت مالكيت فكري سازمان پژوهشها شجرياني ها شهربَراز طرح حمایت از ترویج مالکیت فکری فال حافظ فرانسه و زبان فرانسوی قرآن کريم قنبري ماشين حسابي مجله اينترنتي برترينها مجله تشخيص آزمايشگاهي محاسبه قد و وزن مناسب محمد حسین نعیمی مرکز تحقيقات بيماريهاي کليوي و مجاري ادراري میلاد ربانی اصفهانی نقد فيلم نهج البلاغه Better Medicine
How open is innovation? • Article
Research Policy, Volume 39, Issue 6, 1 July 2010, Pages 699-709
Dahlander, L.; Gann, D.M.